W związku z licznymi skargami dotyczącymi zakupów wewnątrz aplikacji z grami internetowymi, a zwłaszcza niezamierzonych zakupów dokonywanych przez dzieci, organy państw członkowskich wspólnie z Komisją zajęły się poszukiwaniem rozwiązania.

Skoordynowane działanie podjęte w UE w zakresie egzekwowania praw konsumentów w przypadku zakupów wewnątrz aplikacji z grami internetowymi i mobilnymi zaczyna przynosić wymierne rezultaty. Przedstawiciele branży podjęli szereg zobowiązań, które mają rozwiać obawy klientów i zwiększyć ich zaufanie do dynamicznie rozwijającego się sektora aplikacji.

Jest to pierwsze tego rodzaju działanie w zakresie egzekwowania przepisów podjęte wspólnie przez Komisję Europejską i organy państw członkowskich. Cieszę się, że przyniosło ono wymierne rezultaty o dużym znaczeniu dla konsumentów, a zwłaszcza dzieci, mogących się teraz cieszyć większą ochroną przy korzystaniu z gier internetowych. W trakcie tego działania zebraliśmy również cenne doświadczenia, które wykorzystamy w prowadzonej obecnie debacie nad tym, jak najskuteczniej zorganizować egzekwowanie praw konsumentów w Unii. Pokazało ono, że współpraca się opłaca i pomaga zwiększyć ochronę konsumentów we wszystkich państwach członkowskich
powiedział komisarz Neven Mimica odpowiedzialny za politykę konsumencką

We wspólnym stanowisku, które zostało uzgodnione przez organy krajowe w ramach sieci CPC (Consumer Protection Cooperation - współpraca w dziedzinie ochrony konsumentów) i w grudniu 2013 r. przekazane Apple, Google oraz Europejskiej Federacji Producentów Oprogramowania Interaktywnego (Interactive Software Federation of Europe) Na początku 2014 r. European Games Developer Federation (EGDF, Europejska Federacja Producentów Gier Wideo) oraz International Social Games Association (ISGA, Międzynarodowa Federacja Gier Społecznościowych), które również reprezentują producentów gier i platformy gier, zapoznały się ze wspólnym stanowiskiem CPC i poprosiły o możliwość udziału w dyskusjach prowadzonych z organami wchodzącymi w skład CPC., zwrócono się o to, by:
  • gry reklamowane jako "bezpłatne" nie wprowadzały konsumentów w błąd, jeśli chodzi o ich rzeczywiste koszty;
  • gry nie zachęcały bezpośrednio dzieci do kupowania artykułów w ramach danej gry ani do nakłaniania do takich zakupów dorosłych;
  • konsumenci byli należycie informowani o sposobie dokonywania płatności, przy czym nie powinny one następować automatycznie bez wyraźnej zgody konsumenta;
  • sprzedający udostępniali adres e-mail, aby konsumenci mogli się z nimi skontaktować w przypadku pytań lub skarg.

Wykorzystując przewidziany w przepisach unijnych mechanizm współpracy w zakresie ochrony konsumenta, zwrócono się do Apple, Google i odpowiednich zrzeszeń handlowych o przedstawienie konkretnych rozwiązań dla całej UE w związku ze stwierdzonymi problemami.

W odpowiedzi Google zdecydował się na wprowadzenie szeregu zmian, których wdrażanie jest w toku i zakończy się do końca września 2014 r. Obejmują one całkowitą rezygnację ze stosowania słowa "bezpłatna" w przypadku gier przewidujących możliwość dokonywania zakupów wewnątrz aplikacji, opracowanie odpowiednich wytycznych dla programistów aplikacji mających na celu uniknięcie bezpośredniego zachęcania dzieci (w formie zdefiniowanej w przepisach unijnych) oraz tymczasowe środki mające ułatwić monitorowanie wyraźnych naruszeń przepisów UE w dziedzinie ochrony konsumentów. Google dostosował również swoje ustawienia domyślne, tak by przed dokonaniem każdego zakupu wewnątrz aplikacji konieczne było autoryzowanie płatności, chyba że klient sam dokona następnie zmiany tych ustawień.

Koncern Apple nie wprowadził niestety do chwili obecnej żadnych konkretnych i natychmiastowych rozwiązań, które miałyby służyć rozwiązaniu problemów związanych w szczególności z autoryzacją płatności, ale zaproponował zajęcie się tymi kwestiami. Nie przedstawiono jednak żadnych wiążących zobowiązań ani harmonogramu wdrożenia ewentualnych przyszłych zmian. Organy wchodzące w skład sieci CPC będą kontynuować kontakty z Apple tak by zapewnić, że firma ta przedstawi szczegółowe informacje na temat koniecznych zmian i dostosuje swoje praktyki do uzgodnionych we wspólnym stanowisku.

Organy państw członkowskich odpowiedzialne za egzekwowanie praw konsumentów i Komisja Europejska zwróciły się również do stowarzyszeń skupiających programistów i platformy gier internetowych o przemyślenie konkretnych środków, jakie mogłyby one zastosować celem uwzględnienia kwestii poruszonych we wspólnym stanowisku, w tym możliwości opracowania wytycznych lub norm uwzględniających stanowisko CPC.

Egzekwowanie przepisów, w tym ewentualne podjęcie kroków prawnych, leży w gestii organów krajowych, które rozważą, w jaki sposób należy odnieść się do wszelkich nierozwiązanych kwestii prawnych.

Komisja Europejska i państwa członkowskie będą w dalszym ciągu monitorować tę kwestię, a w szczególności zakres, w jakim podjęte przez branżę zobowiązania przyczyniły się do rozwiązania w praktyce problemów wskazanych w stanowisku CPC.

[Łukasz Szewczyk]